16 مهر 1311/ روز شهادت صولت الدوله قشقایی٬ ایلخان ملت ترک

به گزارش خبرگزاری میکروفون نیوز (محا) روز 16 مهر 1311 هجری شمسی صولت الدوله قشقایی یکی از ایلخانان بزرگ ملت ترک و جهان توران در زندان پهلوی به شهادت رسید.

تولد و زندگی :
اسماعیل قشقایی معروف به صولت الدوله در 1252 در شهر فیروز اباد٬ پایتخت ملت ترک قشقایی متولد شد . او که از سرداران عشایر بود ، پدرش داراب خان رئیس ایل ترک قشقایی و مردی رشید و فدایی ایل و وطن بود.
به علت رشادت و دلیری اسمعیل در تیراندازی و جنگ‌های پارتیزانی ، در اواخر سلطنت مرحوم مظفرالدین شاه قاجار٬ به وی لقب صولت الدوله داده شد.
او از طرف پدر مأمور ادارة ایل بزرگ و رشید قشقائی شد. همین ایل بود که امنیت جنوب فلات ایران را از هر جهت حفظ کرد.
پس از مرگ پدر، مستقلا ریاست ایل به او داده شد و به این ترتیب تمام ایالات جنوب ایران از او تمکین‌کردند.

 

 

اعتراض و درگیری با انگلیس :
پس از تشکیل پلیس جنوب توسط انگلیسیها در مناطق جنوب ایران و اقدامات حاد آنان در دستگیری و اعدام مخالفین خود، صولت الدوله، که به غایت وطن پرست بود به انگلیسیها اعتراض کرد و با همکاری سایر ایالات با انگلیسیها به جنگ پرداخت .

 

پشتیبانی قوی مردم از سردار عشایر

روحانیون و سایر طبقات نیز با او همکاری نموده اعلامیه جهاد دادند و جنگ بین قوای عشایر ایران و انگلیسیها درگرفت و شیراز و مواضع حساس فارس که محل حضور قوم ترک قشقایی بود از قبضه قوای بیگانه خارج گردید.

 

 

بعد از جنگ اول جهانی :
صولت الدوله پس از خاتمه جنگ جهانی اول و تخلیه ایران از قوای بیگانه، به میان ایل برگشت و مجددا ریاست ایل قشقایی را بر عهده گرفت در انتخابات دوره پنجم مجلس شورای ملی از جهرم به وکالت انتخاب شد.

در دوران رضاشاه :
از اواسط 1307 که خلع سلاح عشایر در فارس شروع شد و تندروی‌ها و مظالم تکان دهنده امیر لشکر. محمود آقا آیروم و بعضی از افسران لشگر ، عشایر را به شورش و قیام علیه حکومت مرکزی وادار نمود .
همین مسئله موجب ناامنی در فارس شد و عشایر خواسته‌های خود را عنوان نمودند، از جمله خواستار لغو نظام وظیفه در مورد عشایر شدند.
امیر لشکر جنوب ، تحریکات جنوب ایران را به دروغ نتیجه اقدامات صولت الدوله دانسته و از مرکز تقاضای دستگیری او را نمود و مرکز نیز با آن موافقت نمود و صولت الدوله دستگیر و به تهران انتقال یافت.

 

 

قیام عشایر :
دستگیری صولت الدوله شتاب قیام عشایر ترک و لر و فارس را بیشتر کرد. جنوب ایران و منطقه فارس وضع بحرانی به خود گرفت . یکی از مهمترین پیشنهادهای مبارزان عشایر آزادی صولت الدوله بود.
صولت الدوله از زندانی آزاد شد و به شیراز بازگشت و سرانجام با کمک و مساعدت او، خشم به حق عشایر تا حدی فرونشست.

مجلس هشتم :
در دوره هشتم مجلس شورای ملی ، صولت الدوله از جهرم به نمایندگی مردم در مجلس انتخاب شد. ناصرخان پسرش نیز در همان دوره از آباده به وکالت مجلس شورای ملی رسید .
رضاشاه اصولا با روسای ایالات میانه‌ای نداشت و درصدد بود به هر نحوی که ممکن شود آنها را از میان ببرد.

دستگیری صولت الدوله :
در سال 1311 صولت‌الدوله و پسرش ناصرخان در حالیکه هر دو وکیل مجلس بودند و مصونیت داشتند توسط پلیس سیاسی دستگیر و به زندان افتادند . صولت الدوله قریب شش ماه در زندان قصر در شرایط شکنجه به سر برد .
او سرانجام در اثر یک بیماری عفونی که در زندان عارض شده بود پس از ممانعت زندانبانان از دسترسی به دکتر و دارو در 16 مهر 1311 در زندان درگذشتبه شهادت رسید.

رفتن به نوار ابزار