فرمان تاریخی فتح‌علی‌شاه قاجار به تورکی جغتایی (تورکی شرقی)

فرمان-سند بی‌نظیر تاریخی از فتح‌علی‌شاه قاجار به تورکی شرقی صادر شده در دسامبر سال ١٨٠٦. این فرمان-سند فوق‌العاده مهم، اعلان انتصاب میرزا محمّد شفیع بندپئی مازندرانی (اعتمادالدوله، آصف‌الدوله) به مقام صدراعظمی از طرف شخص اول دولت تورک قاجاری است.

این فرمان-سند تورکی که درباره‌ی یکی از مهم‌ترین امور دولتی و سیاسی داخلی دولت قاجاری، یعنی تعیین و نصب صدراعظم صادر شده، نشان می‌دهد که در دوره‌ی سلطنت فتح‌علی‌شاه، زبان تورکی به عنوان یک زبان رسمی دوفاکتوی دولت قاجاریه بکار می‌رفت. کاربرد زبان تورکی به عنوان یک زبان رسمی دوفاکتو در دوره‌ی قاجاریه در تطابق با عرف و سنت دولت‌مداری دولت‌های تورک حاکم بر ایران است که همیشه سیاست چندزبانگی را تعقیب می‌کردند و هیچگاه دارای زبان رسمی دوژور نبودند.

این فرمان-سند، نمونه‌ای از کاربرد رسمی «مکتوب» زبان تورکی در دوره‌ی سلطنت فتح‌علی‌شاه قاجار بوده و بدین سبب دارای اهمیت دوچندان است.

منبع: سؤزوموز

رفتن به نوار ابزار