روایت فرمانده پایگاه نیروی دریایی انزلی، ناخدا هوشنگ آریان پور، در مورد سهم ایران از دریای خزر

من یک شاهد زنده هستم؛ چون بالغ بر 3 سال فرمانده پایگاه دریایی بندر انزلی بودم.
در آن سالها واحد های دریایی آموزشی ما که برای دادن آموزش دریایی به درجه داران و دانشجویانی که دوران آموزشی خود را طی می کردند این افراد را به دریا میبردند و همیشه بمن ابلاغ شده بود که خط فرضی را که از غرب سرزمین ایران در کنار دریای خزر به شرق سرزمین ایران در کنار همان دریا کشیده می شد مراعات کنیم و ضمناً ناوگان ماهیگیری شیلات نیز تابع همین محدودیت ها در دریای خزر بود. یعنی از همین سالهای 1348 و بلکه جلوتر از آن امتیاز ایران در دریای خزر در همان حد 11 الی 13 درصدی بود که در حال حاضر به آن اشاره شده است!
جهت اطلاع شما باید بیفزایم؛ کشتی هایی که از اروپا کالا بمقصد ایران حمل می کردند از دریای سیاه مجبور بودند «پیلوت» و یا راهنما برای هدایت کشتیهای خود از شوروی گرفته و ضمناً پرچم آن کشور را در بالای دکل خود آویزان کنند، و فقط هنگامیکه وارد آبهای ایران می شدند، یعنی همان خط فرضی، راهنمای روسی از کشتی پیاده می شد و راهنمای ایرانی جای او را می گرفت.
این وضع سالهای طولانی ادامه داشت و در سال 1343 کشتی تفریحی دربار شاهنشاهی که از سال 1317 در بندر انزلی با اجازه رسمی شوروی سابق وارد شده بود و نیاز به تعمیرات زیر آبی در ایتالیا داشت. کشور شوروی از دادن اجازه برای خروج از دریای خزر از طریق کانالهایی که دریای خزر را به دریای سیاه مربوط میکرد ( ولگا و دون) را صادر نکرد.
بنابراین، صحبت در باره پنجاه- پنجاه در صد دریای خزر، مطلقاً در هیچ زمانی رسما توسط مقامات دو کشور بمرحله عمل در نیامد!
البته این یکی از آرزوهای ما ایرانیان بود که شوربختانه در هیچ زمانی قادر به در اختیار گرفتن پنجاه درصد از دریای خزر نشدیم.
ارادتمند ناخدا سوم آرتش شاهنشاهی ایران
هوشنگ آریان پور
رفتن به نوار ابزار