ائلچی بی/مردی که به ملتش حیات دوباره بخشید

به گزارش خبرگزاری میکروفون نیوز(محا)، اول شهریور  امسال 17 مین سالگرد درگذشت ابوالفضل ائلچی بی پدر استقلال آذربایجان نوین می باشد مرحوم ائلچی بی17 سال قبل  در 22 اوت سال 2000 در بیمارستان نظامی گلخانه در آنکارا چشم از جهان فروبست.

ابوالفضل ائلچی بی در 24 ژوئن سال ۱۹۳۸ در روستای کلکی نخجوان به دنیا آمد. پدرش قادر قلی اهل آذربایجان ایران و مادرش اهل آناتولی ترکیه بود، پدر ائلچی بی از مفقودین جنگ جهانی دوم می باشد که در سال ۱۹۴۳ در جنگ با آلمان نازی ها شرکت کرده بود. ائلچی بی در دوران کودکی علاوه بر حوادث تلخ جنگ جهانی دوم، تجربه دیگری هم داشت.

ائلچی بی در سال 1946 شاهد فاجعه قتل و عام  آذربایجانیان ایران توسط حکومت پهلوی در جریان حکومت ملی پیشه وری بود، که بعدها در این رابطه گفته است:

” من نمی دانستم که این فاجعه در چه سالی روی داد.بعدها فهمیدم که در سال ۱۹۴۶ روی داده است.مردان،زنان و دختران،با شیرجه زدن به درون رود ارس(آراز) در نیمه شب،خودشان را به شمال رسانده و به روستای ما می آمدند.آنها شبانه بر در خانه هایمان می کوبیدند و ما هم عادت کرده بودیم که در را به رویشان بگشاییم…مردمی که همه ی انواع درد و رنج را تحمل کردند.”

ابولفضل ایلچی بیگ در دوران جوانی جهت تحصیل وارد دانشگاه دولتی آذربایجان میشود و در رشته زبان های شرق مشغول به تحصیل می شود، در جریان این تحصیل که دربین سالهای۱۹۵۷-۱۹۶۲ بود ” کانون تاریخ شناسی آذربایجان ” را تاسیس  میکند.

مرحوم ائلچی بی  در طی سالهای ۱۹۶۴-۱۹۶۳ به عنوان مترجم در سفارت شوروی سابق در کشور مصر و در جریان ساخت سد سوان بر روی رودخانه نیل وارد فعالیت می شود، وی بعد از کسب تجارب و شناخت آداب و رسوم ملتهای گوناگون بصورت رسمی از سال ۱۹۷۱ برای کسب استقلال آذربایجان فعالیت سیاسی خود را شروع می کند، در دانشگاه دولتی باکو بعنوان استاد که مشغول تدریس بوده به فعالیت های استقلال طلبانه و نجات ملت ترک آذربایجان از یوغ استعماری روس ها ادامه می دهد.

رهبر افسانه ای آذربایجان در اوج قدرت دوران کمونیست ها در شوروی سابق به سخنرانی های ضدروسی-ضدکمونیستی در دانشگاه باکو استارت می زند و به همین دلیل در ۱۵ ژانویه ۱۹۷۵ توسط حکومت کمونیستی روس محاکمه و به زندان می افتد.

وی پس از آزادی از زندان، یک سازمان زیرزمینی به نام “وارلیق”  در سال 1980 جهت ادامه مبارزه با سیاست اشغالگری روس ها تاسیس می کند و خودش رهبری آن را بر عهده میگیرد. نهایت ائلچی بی به دنبال تجارب مبارزه خود با روس ها در راستای استقلال آذربایجان “جنبش آزادی ملی جبهه خلق ” را در سال 1988 پی‌ ریزی می کند که این جبهه تحت رهبری ائلچی بی نقش بسزائی در اعلام استقلال کشور آذربایجان از روس های کمونیستی داشت.

بعد از تاسیس جبهه خلق از این تاریخ دوران سرنوشت ساز فعالیت های سیاسی رهبر آذربایجان نوین وارد مرحله تاثیر گذار و  طلایی خود میشود، جمهوری آذربایجان که بعنوان اولین جمهوری و حکومت سکولار در جهان شرق و در دنیای اسلام  در روز ۲۸ می ۱۹۱۸ توسط محمد امین رسولزاده  و حزب مساوات تاسیس و بعد از دو سال با یوروش وحشیانه روس ها شکست خورده بود، توسط ائلچی بی مجددا برپا شد و جبهه خلق تحت رهبری ایشان در سال 1991 اعلام استقلال کردند.

ابوالفضل ائلچی بی در روز 7 ژوئن سال 1992 در نخستین انتخابات پس از اعلام استقلال آذربایجان از شوروی سابق با رای مستقیم مردم  بعنوان رئیس جمهور آذربایجان انتخاب شد.

ائلچی بی در دوران یک سال حکومت خود کارهای ماندگاری انجام داد که از مهمترین آنها می توان به  اخراج نیروهای روسیه از آذربایجان، چاپ پول ملی، تغییر الفبای کیریل به لاتین و توجه به شایسته سالاری در این جمهوری اشاره کرد.

با توجه به اینکه در سال های مذکور آذربایجان همچنان از داخل توسط اقمار روس و از خارج با حمایت روسیه توسط ارمنستان روزهای بحرانی را تجربه می کرد، و می رفت استقلال نوپای این کشور همچون دوران حکومت دو ساله محمد امین رسولزاده به فروپاشی بیانجامد، در چنین شرایطی با آینده نگری و با ذکاوت سیاسی ائلچی بی آذربایجان توانست از این بحران داخلی و خارجی عبور کرده و استقلال خود را حفظ کند.

ائلچی بی با درک شرایط حاکم از  مرحوم حیدر علی یئف بصورت مستقیم جهت اداره و حفظ استقلال آذربایجان دعوت بعمل آورد و بقول خود ائلچی بی با این تصمیم توانست جلوی جنگ داخلی را بگیرد و استقلالیت این کشور نوپا به زیر سوال نرود.

اگر در مورد محمد امین رسولزاده، ابوالفضل ائلچی بی و حیدر علی یف بعنوان رهبران استقلال آذربایجان بخواهیم مختصر و مفید بنویسیم باید ذکر کنیم:

جمهوری آذربایجان توسط محمد امین رسولزاده تاسیس، توسط ابوالفضل ائلچی بی تثبیت و توسط حیدر علی یف قدرتمند گردید.

هم اکنون این کشور و جمهوری قدرتمند آذربایجان توسط الهام علی یف در مسیر پیشرفت قرار دارد.

 

 

 

 

رفتن به نوار ابزار